Czym jest ghosting - dlaczego znikamy? Jak poradzić sobie z nagłym rozpadem relacji?

ghostingGhosting - rozstanie, rozpad relacji jest zawsze dla nas wydarzeniem trudnym, bez względu na to, kto i dlaczego podjął decyzję o odejściu, zakończeniu związku. Każda relacja może zakończyć się w różny sposób, decyzja może zostać podjęta spontanicznie lub po długim namyśle, może być przedyskutowana lub nagła.

Jednym ze sposobów na zakończenie relacji jest ghosting. Termin ten pochodzi z języka angielskiego i oznacza nagłe, niespodziewane zniknięcie bez słowa, zupełnie jak duch (z ang. ghost - duch). Z czego wynika ghosting, dlaczego się upowszechnia oraz jakie niesie skutki dla osoby porzuconej?

Czym jest ghosting i kiedy się z nim spotykamy?

Ghosting jest coraz częściej spotykaną formą zakończenia relacji, polegającą na nagłym i niespodziewanym dla drugiej strony zerwaniu kontaktu. Dana osoba po prostu z dnia na dzień przestaje się do nas odzywać, odbierać telefon, odpisywać nam w mediach społecznościowych. Znika jak duch i to właśnie jest w tej całej sytuacji najbardziej okrutne, znika bowiem zupełnie bez słowa, co jest dla osoby opuszczonej źródłem cierpienia i powodować daleko idące skutki dla całokształtu jej funkcjonowania.

Ghosting bywa jednak dopuszczalny w niektórych sytuacjach, np. związanych z silną przemocą fizyczną i psychiczną, trwaniem w toksycznym związku. W każdym innym przypadku traktujemy go jako wyjątkowo trudne emocjonalnie doświadczenie dla jednostki.

Z czego wynika ghosting?

Dlaczego niektóre osoby znikają bez słowa? Co sprawia, że stosowanie ghostingu jest dla nich dopuszczalną formą zakończenia relacji?

Może to wynikać z różnych powodów, między innymi:

  • czynników środowiskowych i związanych z wychowaniem, a zwłaszcza rodzajem przywiązania, które ukształtowało się we wczesnym dzieciństwie w relacji z rodzicami czy opiekunami. Wiele osób, które stosuje ghosting reprezentuje unikający typ przywiązania, czyli taki, który ma problemy z budowaniem trwałych relacji, woli unikać emocjonalnego zaangażowania i obawia się być z kimś blisko;
  • czynników osobowościowych, a zwłaszcza osób, którzy reprezentują tak zwaną ciemną triadę osobowości. Według badaczy istnieją osoby, które w swojej osobowości mają określony poziom pewnych cech, zwłaszcza narcyzmu oraz cech psychopatycznych, co skutkuje przedmiotowym, a czasem wręcz instrumentalnych traktowaniem innych. Może być tak, że wchodzą w relacje tylko i wyłącznie dla swoich korzyści, nie okazują realnego zainteresowania, nie angażują się emocjonalnie. Cechuje ich bardzo niski poziom wrażliwości emocjonalnej oraz empatii. Ghosting, czyli zniknięcie bez słowa nie jest więc dla nich żadnym wyczynem;
  • hierarchii wartości, a dokładniej takiej jej konstrukcji, która wartość człowieka spłyca i stawia na dalekim miejscu, a na pierwszym własne korzyści, to podejście dość egoistyczne, związane zarówno z wychowaniem, jak i naszymi przekonaniami;
  • czynników emocjonalnych, w tym lęku przed rozmową o emocjach, braku umiejętności komunikacyjnych, obawie przed byciem odrzuconym, nieśmiałości, itp. Wiele osób, które mają problemy natury emocjonalnej mogą stosować ghosting jako formę ucieczki od niewygodnych, niechcianych przez nich relacji.

Dlaczego ghosting tak się upowszechnił?

Warto wiedzieć, że termin ghostingu powstał stosunkowo niedawno, używano go najwcześniej około 20 lat temu. Wiemy jednak doskonale, że sam ghosting ma dużo dłuższą historię, od dawna ludzie schodzili się i rozchodzili, zrywali kontakt, zawierali znajomości i kończyli je - w różny sposób - także zupełnie nagły i niespodziewany.

Czekanie na odpowiedź
Czekanie na odpowiedź

Dlaczego jednak obecnie powstało dla tego zjawiska zupełnie nowe określenie, niejako "wyróżniające" ten typ kończenia relacji od innych? Jest tak z wielu powodów, a przede wszystkim dlatego, że tego rodzaju kończenie związków czy przyjaźni stało się coraz powszechniejsze. I znów pytanie: dlaczego? Warto przyjrzeć się temu, jak obecnie wygląda nasze życie, a zwłaszcza sfera relacji społecznych…. Niejednokrotnie relacje zawieramy szybko, są one powierzchowne, dużo czasu zajmuje nam przechodzenie na kolejne etapy relacji z jakim lękiem czasami do tego podchodzimy. Ponadto, bardzo często decydujemy się dziś na zawieranie relacji online, poznajemy wiele osób w sieci, z niektórymi z nich decydujemy się spotkać w rzeczywistym świecie ale z innymi nie. Sprawia to, że wiele naszych kontaktów towarzyskich przenosi się do wirtualnego świata, co znacznie spłyca relacje, ogranicza je bowiem jedynie do kontaktu online, w tym rozmów na czacie czy na kamerce. Możliwości, jakie daje nam internet w procesie kształtowania relacji - zablokowanie kogoś w aplikacji, usuniecie ze znajomych, usuniecie komentarza, polubienie relacji - sprawiają, że nasze kontakty w rzeczywistości również zaczynamy traktować z podobną "łatwością". W ten sposób w lekki i mało inwazyjny sposób możemy poradzić sobie z niejako niechcianą już dla nas relacją.

Pamiętajmy jednak, że usuniecie kogoś ze znajomych w sieci to jedno klikniecie, w tak zwanym "realu" jest to o wiele trudniejsze, druga osoba nie zniknie - ot tak - z naszego życia. Chociaż… w przypadku ghostingu tak właśnie jest. I mamy odpowiedź na postawione powyżej pytanie: za upowszechnienie się ghostingu jako formy zakończenia relacji odpowiadają:

  • zawieranie relacji w sposób szybki, powierzchowny i kończenie ich w taki sam sposób, co ma związek z dynamicznym stylem życia i brakiem czasu na spokojne rozmowy o tym, co czujemy, o naszych potrzebach;
  • łatwość w kończeniu relacji, jaką znamy z sieci (blokowanie, usuwanie znajomych) - szybkie sposoby, które nie wymagają rozmów, tłumaczenia się;
  • obawa przez konfrontacją z bliską osobą, którą chcemy opuścić, brak wypracowanych umiejętności komunikacyjnych, lęk przed oceną, przed odpowiedzialnością.

Jak widzimy, tak naprawdę za upowszechnienie się ghostingu jako formy kończenia relacji najbardziej odpowiedzialni jesteśmy… my sami, a dokładniej nasza podatność.

Czym skutkuje ghosting?

Wiemy już, z jakich przyczyn może wynikać ghosting, dlaczego upowszechnia się jako zjawisko społeczne. Wiemy, jak wygląda i teraz warto zastanowić się, jakie są jego skutki: zarówno dla osoby znikającej (nazywanej ghostującą), opuszczanej, jak również i - w nieco szerszym ujęciu - dla całego społeczeństwa.

1. Dla osoby, która stosuje ghosting, sytuacja ta może doprowadzić do:

  • wyuczenia się pewnego schematu postępowania w relacjach, obranie ucieczki jako metody radzenia sobie z problemami;
  • wchodzenie w płytkie relacje, trudności z nawiązywaniem głębszych relacji z innymi, z zawieraniem przyjaźni, byciem w związku;
  • osłabienie umiejętności komunikacyjnych, trudności z mówieniem o emocjach oraz potrzebach, osłabienie empatii.

2. Dla osoby opuszczanej skutki ghostingu mogą być następujące:

  • spadek pewności siebie i samooceny;
  • poczucie smutku, żalu, frustracji, rozpaczy;
  • doświadczenie uczucia beznadziejności, bycia gorszym, niechcianym, niekochanym, nieakceptowanym;
  • lęk przed wchodzeniem w nowe związki, a także już nawet przed zawieraniem relacji: obawiamy się bowiem, że każda nowa osoba tak nagle nas opuści;
  • powoduje to z kolei problemy z zaufaniem oraz może nasilać uczucie zazdrości;
  • silna potrzeba kontrolowania bliskich nam osób, rodziny, przyjaciół, partnera, znajomych: wynikaj to z silnego lęku, że i te osoby nas opuszczą;
  • bycie ofiarą może prowadzić do negatywnych skutków w postaci wykształcenia się różnorodnych zaburzeń psychicznych, w tym depresji, uzależnień, zaburzeń odżywiania czy zaburzeń lękowych, w tym nerwic.

3.Skutki ghostingu dla społeczeństwa:

  • upowszechnienie się prostej i szybkiej formy kończenia relacji, znanej nam z sieci;
  • spłycania relacji i wykształcenie się umiejętności porzucania osób, które już nie są nam potrzebne, nie są dla nas ważne.

Jestem ofiarą ghostingu - co dalej?

Jasne jest, że ghosting wyzwala w nas wiele negatywnych emocji, wspomnień, sprawia, że w naszych głowach pojawia się mnóstwo pytań i wątpliwości. Jest to zupełnie naturalne i nie należy tego hamować. To naturalny etap radzenia sobie ze stratą. Najpierw pojawia się wiele emocji, silnych, negatywnych, przepełniających nas. Możemy odczuwać przejmujący smutek, strach, złość, frustrację, możemy krzyczeć, płakać i przejawiać wiele innych zachowań,

Planujesz ghosting? Zastanów się dlaczego tak jest

A może jesteś po drugiej stornie i planujesz zakończyć pewną relację w formie ghostingu albo masz już za sobą takie epizody? Zastanów się, z czego to wynika, dlaczego decydujesz się na taką formę zakończenia znajomości, która jest trudna dla drugiej osoby, bez względu na to, co zrobiła? Bardzo często przyczyną takiego stanu rzeczy może być nieumiejętność rozmowy o emocjach, chęć odsunięcia tego typu dyskusji w czasie, uniknięcie odpowiedzialności za to, co chcemy zrobić i dlaczego. Pomocną metodą może być napisanie listu do drugiej osoby, wyrażenie w nim swoich emocji, wątpliwości, zadanie pytań. Bardzo wiele osób ma problem z prowadzeniem takich rozmów na żywo i nie jest to powód do wstydu. Możemy w liście czy jakiejkolwiek innej formie zakomunikować drugiej stronie, że nie chcemy kontynuować znajomości i dlaczego. Starajmy się przy tym nikogo nie obwiniać, unikać wytykania wad, przypominania trudnych sytuacji.

Koniec konwersacji
Zakończenie konwersacji

Czy ghosting jest objawem tchórzostwa? Niekoniecznie, może wiązać się z lękiem, brakiem pewnych umiejętności ale i wzorcami, ukształtowanymi w okresie dzieciństwa. Pamiętajmy jednak, że skutki emocjonalne i jego społeczne są bardzo duże.

Jeśli nie czujemy się na sile, aby wejść w relację, wycofajmy się zanim damy komuś nadzieje, zanim druga strona za bardzo się zaangażuje. Nie warto bawić się czyimiś emocjami, nigdy ni wiemy, kto i kiedy zadrwi w ten sposób z nas. Jeśli jednak ghosting jest jedyną możliwą dla Ciebie formą zakończenia relacji, jeśli naprawdę nie potrafisz inaczej: zastanów się nad konsultacją ze specjalistą. Być może rozmowa z psychologiem czy terapeutą pomoże Ci ustalić, dlaczego w ten a nie inny sposób chcesz kończyć swoje przyjaźnie i związki.

Autor: Monika Muzolf, psycholog

Komentarze